3.2 მიმართება ზოგად ენობრივ მნიშვნელობასთან

ხშირად ერთსა და იმავე სიტყვას თუ ფრაზას შეიძლება ჰქონდეს სალაპარაკო ენაში დამკვიდრებული და სამართლებრივი მნიშვნელობა. ზოგიერთი ფრაზა იმდენად გამჯდარია ქართულ მეტყველებაში, რომ მისი სამართლებრივად სწორი ფორმით ჩანაცვლება არათანაზომიერად რთული და, შესაბამისად, გაუმართლებელია. სხვათა არასწორი გამოყენება კი არაიურისტის მიერაც არ არის სასურველი, ვინაიდან ეს, ზოგადად, ერის სამართლებრივი კულტურის გამომხატველია.

პირველი შემთხვევის საილუსტრაციო მაგალითია ბილეთის “ყიდვა”. “ყიდვა” სამართლებრივად ნასყიდობის ხელშეკრულებას გულისხმობს, ამ ხელშეკრულების შესაბამისი უფლებებისა და მოვალეობების წარმოშობას. თუმცა სამართლებრივი შედეგი ამ ხელშეკრულების დადების მიზნისგან მკვეთრად განსხვავდება. ინდივიდი ბილეთს სამართლებრივი თვალსაზრისით კი არ ყიდულობს, ანუ მიზნად ისახავს მასზე არა საკუთრების უფლების მოპოვებას, არამედ შესაბამისი მომსხურების მიღებას. ამდენად, სამართლებრივად ნასყიდობის ნაცვლად, მაგალითად, თეატრისა თუ კინოს ბილეთის “ყიდვისას” შერეული ტიპის ხელშეკრულება იდება უპირატესად ნარდობისა (მომსახურებისა) და ქირავნობის ხელშეკრულებების ელემენტებით, ხოლო ავტობუსისა თუ თვითფრინავის ბილეთის “ყიდვისას” გადაყვანის ხელშეკრულება.

მეორე შემთხვევის მაგალითია სიტყვა “დანაშაულის” თუ “დამნაშავის” არასწორი გამოყენება. ქმედება დანაშაულად, შესაბამისად მისი ჩამდენი – დამნაშავედ მხოლოდ სასამართლოს გამამტყუნებელი განაჩენის ძალაში შესვლის მომენტიდან ითვლება. ამის საპირისპიროდ, ამ სიტყვას თუ მის შემცვლელ ვარიაციებს ხშირად უადგილოდ და უშინაარსოდ იყენებენ.           

შესაბამისად, “არაიურიდიულ” მეტყველებაშიც უპირატესობა ენიჭება სწორ სამართლებრივ ფორმულირებას, თუ იგი არათანაზომიერად არ ართულებს სათქმელის აღქმას.